Oerend Smart | Boerenwijsheid

  Column

Boeren. We hebben er heel wat in de Achterhoek. En hopelijk blijft dit nog heel lang zo. Maar regelmatig word ik heel verdrietig van de geluiden om me heen. De protesten van voor- en tegenstanders doen me veel. Het zijn de extremen die we horen. Maar net als dé ambtenaar, dé homo of dé vrouw, bestaat ook dé boer niet.

Ik kom regelmatig bij boeren over de vloer. Dat was vroeger al zo, toen ik met m’n vader mee mocht om veevoeders te brengen of om wekelijks de cijfers over de varkens op te halen en als vrijdagmiddagbaantje voederconversies en het gemiddeld aantal biggen per worp te berekenen. De afgelopen weken maakte ik in opdracht van het Naoberkrat een podcastserie. Wie is nou die boer die voor ons eten zorgt? En wat gebeurt er eigenlijk op het bedrijf? En elke keer ben ik weer onder de indruk.

Vorige week was ik bij Gert Smits, één van de grote akkerbouwers in de Achterhoek. En natuurlijk moet daar geld verdiend worden: er leven twintig gezinnen van. Maar Gert heeft de afgelopen jaren het roer omgegooid. Na ruim 25 jaar groot, groter, grootst en leveren aan een grote supermarktketen, wil Gert weten voor wie hij het doet (en de tussenhandel overslaan). Zijn klanten wonen veelal in de buurt. Hij kent ze persoonlijk: de buurtbewoners die in de landwinkel komen, de chef-koks in de regio, de franchisenemers van de lokale supers.

En hij heeft oog voor de generaties na hem: zoon Edwin is bedrijfsopvolger en de kinderen van onze kinderen verdienen ook gezond eten en een goede leefomgeving. En wat Gert doet om dit voor elkaar te krijgen? Hij denkt na, leest, gaat op reis en doet! Zo hangen er 150 nestkasten op zijn bedrijf, hierdoor krijgen de aspergekevers geen kans en is het spuiten met gif onnodig. Er druppelt (na de aspergetijd) water aan de voet van de aspergeplant, waardoor er niet meer water wordt gebruikt dan absoluut nodig én schimmels krijgen veel minder kans. Weer een reden om niet te hoeven spuiten.

Regenwater wordt opgevangen in grote bassins, waarmee de prei gewassen wordt, zodat er alleen nog maar leidingwater nodig is voor de laatste grondige wassing. En al dat water wordt weer opgevangen om de gewassen mee te besproeien. Niets gaat verloren. Zelfs het ‘afval’ van de gesneden groenten wordt gebruikt: regelmatig staat Inge Vleemingh van De Goed Gevulde met haar aanhanger op het erf om dit restproduct aan haar varkens te voeren.

Bovendien denkt Gert, als hobby-imker, na over de groenbemesting: op heel veel hectares in de Heurne zie je in de zomer bloeiende velden, waardoor de grond hersteld. En dus niet alleen de akkerranden. Hier hebben de bijen volop kans om te leven én bijvoorbeeld de aardbeien, abrikozen en pompoenplanten te bevruchten.

Het mooie is: Gert is gelukkig geen uitzondering. En het zijn dus niet alleen de (veelal) kleine biologische boeren die aandacht hebben voor de natuur. Zo ken ik ondertussen heel wat boeren die nieuwe houtwallen en meidoornhagen aanplanten en met natuurbeschermers en het waterschap werken aan herstel van het landschap. Loop gerust eens het erf op bij dé boer en laat je ook verrassen door zijn of haar verhaal.

Linda Commandeur zorgt als katalysator in processen voor vertrouwen vanuit beweging

Meer berichten
 

Dagelijks het laatste nieuws in je mailbox ontvangen?

Aanmelden