Beeld: still uit de documentaire Bespiegelingen over de Achterhoek

Beeld: still uit de documentaire Bespiegelingen over de Achterhoek

Filmtour ‘Bespiegelingen over de Achterhoek' start in Barghse Huus

’s-HEERENBERG - Eind februari dit jaar ging Bespiegelingen over de Achterhoek in première: vier avonden uitverkocht. Meer dan duizend bezoekers mochten de makers Fons Rouwhorst en Ineke Heinen verwelkomen.  

Door Kelly Heerink

Nu start de filmtoer in 's-Heerenberg. Er zijn twee redenen waarom Fons en Ineke hun documentaire in gemeente Montferland starten. 'Bespiegelingen' begint namelijk met de ijstijd, toen zijn de stuwwallen van het Montferland gevormd. En: hoort deze gemeente nu bij de Achterhoek of de Liemers? Inmiddels is die knoop doorgehakt. "Maar tijdens het maken van de documentaire speelde deze interessante vraag al", zegt Ineke die zelf bijna acht jaar lang in Zeddam woonde.  Inmiddels woont ze samen met Fons (70) in Vorden. De twee kennen elkaar al heel lang. "Na dertig jaar lang uit elkaar te zijn geweest, zijn we inmiddels alweer vijftien jaar samen. Vroeger fotografeerde hij, later werd dit filmen", vertelt Ineke - een echte filmliefhebber. "Doordat ik veel films kijk en er oog voor heb, keek ik altijd al over Fons' schouder heen." 

Juf en filmmaker
Ineke heeft altijd gewerkt in het lagere onderwijs. Daarnaast maakte ze onder andere de films over Vorden en Kranenburg. De opbrengsten werden telkens gebruikt voor een volgend project. Aan Bespiegelingen over de Achterhoek werkte het duo drie jaar lang. "Een flinke klus, voorlopig vindt Fons het even mooi geweest", aldus Ineke. Fons heeft inmiddels tientallen klankbeelden en films op zijn naam staan. 'Maar wat zou het mooi zijn om ook eens een documentaire over de Achterhoek te maken', bedacht hij zich,  want 'daar vind je zoveel landschapselementen en een prachtige en gaaf bewaarde historie met een mooi verhaal'. 

Samenwerking met velen
In 2019 begon hij aan het script. Tussen eind 2019 en eind 2022 werden de opnames gemaakt en de beelden gemonteerd. Muzikanten uit de Achterhoek werden gezocht en muziekkeuzes bepaald. Altijd in het bijzijn van Ineke die een groot aandeel heeft gehad in de regie en de eindmontage. Theo Heuvelink uit Zutphen redigeerde de tekst, gaf advies en ondersteunde enthousiast en betrokken het hele proces. Ad van Roosendaal uit Elten maakte voor deze documentaire schitterende natuuropnames. Ad: "De kijker maak ik in de documentaire deelgenoot van mijn grootste passie, namelijk het laten zien hoe bijzonder het Achterhoekse landschap is." "De fantastische medewerking van zovelen heeft er voor gezorgd dat u nu het eindresultaat kunt bekijken", aldus de makers. Erg trots is Ineke vooral op de muziek. "Bandjes en koren uit de Achterhoek werkten vrijwillig mee. Ben Simmers (dirigent Gaanderens Mannenkoor) heeft zelfs een heel stuk speciaal voor ons gecomponeerd."

Verleden heden en toekomst
Fons: "We kijken in de spiegel terug naar hoe het begon, naar de elementen die de Achterhoek typeren en we kijken vooruit naar de mogelijke veranderingen. Vandaar de titel: Bespiegelingen over de Achterhoek." In twee keer 45 minuten wordt op een afwisselende manier de Achterhoek neergezet. "Naast informatief is de film ook ontroerend met een vleugje humor", voegt Ineke eraan toe. "Hierdoor houd je de aandacht vast van kijkers." Tijdens de film komen verschillende Achterhoekers aan het woord, zoals de burgemeesters van Aalten en Bronckhorst, scholieren, de jeugdburgemeester uit Keijenborg en een boer uit Vragender. "We vroegen hem 2,5 jaar geleden al hoe de toekomst eruit gaat zien en zijn voorspelling werd actueel." De makers wisten niet zeker of het tijdbeeld nog zou kloppen, door de duur van het maken. "Het klopt allemaal aardig", vindt Ineke.

Makers Ineke Heinen en Fons Rouwhorst. Eigen foto