Maar de grootste heldendaden vind je in geduld, in liefde en gebed
Als een virus dreigt geweld zich te vermeerderen. Al meer dan 600 dagen strijden Rusland en Oekraïne; maar eigenlijk al vanaf ongeveer 2014. Palestijnen en Israëliërs gunnen al meer dan 75 jaar elkaar geen plek in het land, waar ze beiden een eeuwenlange geschiedenis mee hebben. China wordt steeds agressiever naar Taiwan. Dan noem ik alleen maar de grote geweldshaarden! De ruimte van deze column is te klein om alle plekken, waar oorlog is of dreigt alleen maar te noemen!
Ook in ons leven van alledag kennen we ruzies, soms met geweld, maar altijd wordt de ander gedemoniseerd. Soms is de pijn zo sterk, dat je niet meer in staat bent ‘om de pijn van een ander voor te stellen of te erkennen’, zo zei Yuval Noah Harari, een Israëlische historicus, schrijver van boeken als ‘Homo sapiens’ en ’21 lessen voor de 21ste eeuw’. Het lijkt er op, dat wijzen naar een ander, het zoeken van de zondebok, leven vanuit macht en kracht aanstekelijk is; je hoeft niet meer te denken over jezelf, want de ander is slecht… Als een virus schreef ik… een giftige cocktail van eigen gelijk en de ander is slecht of minder; het heeft mensheid altijd al parten gespeeld.
Maar we leggen ons er niet bij neer, dat dit onze boze werkelijkheid is! We zoeken naar hoop, naar andere wegen. Ik lees over ‘A Muslim-Jewish partnership for change en sisterhood of Salaam Shalom’. Er is een kibboets in Israël, Nes Amin, waar Christenen, Moslims en Joden de dialoog zoeken en leven. Er zal gepraat moeten worden…, want anders houden we alleen leegte en verwoesting, letterlijk of een gemeenschap ligt uit elkaar als haat de boventoon heeft.
Het mooiste en ontroerendste getuigenis van de andere weg gaan van verzoening en vrede en liefde hoorde ik bij Podium Klassiek op 22 oktober. De Oekraïnse bariton, Andii Ganchuk, opgevoed met de Russische taal, zong een lied van de Russische componist Tsjaikovski. Inclusiever kun je het niet hebben! Hij zong:
‘Er zijn heldendaden in de strijd; er zijn heldendaden op het slagveld;
Maar de grootste heldendaden vind je in geduld, in liefde en gebed.
Als je hart huilt door menselijk kwaad, als geweld je knevelt, met ketens en staal
Als de aardse zorgen je ziel doorboren…
Volbreng dan vol geloof, moedig en dapper, jouw heldendaad.
De heldendaad heeft vleugels die je doen vliegen
Zonder moeite, zonder inspanning stijg je uit boven het duistere aardse
Boven het dak van de kerker, boven de blinde woede
Boven het schreeuwen en huilen van hoogmoedige menigten.
‘Er zijn heldendaden in de strijd; er zijn heldendaden op het slagveld;
Maar de grootste heldendaden vind je in geduld, in liefde en gebed.