‘Geen kok, geen wok': Aziatische restaurants dreigen te
sluiten door streng beleid Den Haag
WINTERSWIJK – Aziatische horecaondernemers zijn in de problemen. Door afschaffing van het zogenoemde ‘wokakkoord’ is het bijna onmogelijk om geschikte koks te vinden. En veel Aziatische koks die al jaren in Nederland werken, moeten mogelijk terug naar hun land van herkomst. Zo ook bij restaurant de Chinese Muur in Winterswijk. Eigenaar Tommy Ding roept op tot actie, niet alleen van zijn trouwe klanten, maar ook van zijn collega-horecaondernemers: “We moeten samen in Den Haag onze stem laten horen.”
Het wokakkoord, ingevoerd in 2014, maakte het mogelijk voor Aziatische horecaondernemers om gespecialiseerde koks van buiten Nederland en Europa te werven. Hard nodig in die tijd, er was een groot tekort aan koks die de bijzondere gerechten van de Aziatische keuken goed konden bereiden. In 2022 is het akkoord echter afgeschaft na een vernietigend rapport van de arbeidsinspectie: bij 27 van de 50 bezochte Aziatische restaurants werden misstanden geconstateerd.
Drempel op drempel
Inmiddels is het 2025 en lopen restaurants er tegenaan dat ze moeilijk nieuwe koks uit Azië kunnen werven door strenger beleid van UWV. “We moeten eerst drie maanden vacatures uitzetten in Nederland en Europa. En we mogen niet eens zeggen dat we op zoek zijn naar koks met ervaring in een Chinese keuken”, aldus Tommy Ding in zijn Chinese restaurant. Het Ministerie voor Asiel en Migratie stelt dat een Europees geschoolde kok met zes maanden bijscholing ook voldoende vaardig is voor de Aziatische keuken.
Onzin, stelt Ding: “Niet elke Jantje of Pietje van de straat kan zomaar in een Chinees restaurant aan het werk. Hij kent de cultuur, de ingrediënten en de taal niet. Het is dan erg moeilijk een goed team te vormen.” Volgens de wet kan het, maar de praktijk is anders, stelt Ding. Hij heeft zelf nog geen nieuwe koks hoeven werven, maar weet dat alle 83 aanvragen van andere restaurants sinds juli 2024, toen de strengere eisen ingingen, zijn afgewezen: “Het UWV stelt drempel op drempel.”
Terug naar China
Waar Ding wel tegenaan loopt is het verlengen van de werk- en verblijfsvergunningen van al in Nederland werkende koks. Ook dit is moeilijker geworden: “Ik moet uiterlijk volgend jaar november de werkvergunning van drie van mijn koks verlengd hebben. Als dit niet lukt, heb ik maar twee koks over en daar kan ik geen restaurant mee runnen.”
De eerste werkvergunning moet in juli al rond zijn: “Anders moet hij terug naar huis, of het in Duitsland proberen, daar zijn de regels minder streng.” De kok zelf wil niet terug naar China, aldus Ding, hij werkt graag in Nederland. Ding is bang dat hij volgend jaar zijn restaurant zal moeten sluiten: “Zonder koks kunnen wij geen gerechten bereiden.”
Actiegroep
Daarom zet Ding zich in voor een actiegroep van Aziatische horecaondernemers die proberen Den Haag zover te krijgen een nieuw wokakkoord af te sluiten: “We zijn een petitie gestart en hopen dat mensen deze ondertekenen. Als we 60.000 handtekeningen hebben, kunnen we het onder de aandacht brengen in de Tweede Kamer.” De teller blijft nu steken rond de 30.000. “Over twee weken moet het rond zijn.”
Ook roept hij zijn collega-horecaondernemers op om zich aan te sluiten bij de actiegroep: “Sommige restaurants, voornamelijk in de Randstad, merken nog niet veel van het wegvallen van het wokakkoord, ze hebben nog genoeg mensen in dienst.” Maar ook zij gaan er mee te maken krijgen, stelt Ding: “De gemeenschap moet voor elkaar opkomen, we moeten het samen doen.”
Hij stelt voor eens in de maand op maandag, wanneer veel Aziatische restaurants dicht zijn, te gaan demonstreren in Den Haag: "We zijn jarenlang te lief geweest, we hebben nooit onze mond open gedaan. Maar nu moeten we van ons laten horen, we moeten de publiciteit zoeken.” Het is een kritische fase voor de Aziatische keuken in Nederland, zegt hij: "De overheid houdt een mes op onze keel.”
